Δημιουργικές κατασκευές

Πάρτε ιδέες και συμβουλές για την οικονομική κατασκευή και παρασκευή ανακυκλώνοντας τα δικά σας άχρηστα υλικά , και με φυσικά υλικά που βρίσκεις στο δάσος!

Εργαστήριο εξομοίωση ζωής και σχεδιασμός μίας οίκο-κοινότητας





Το Free and Real στα πλαίσια του Εγχειρήματος Τελαίθριον διοργανώνει ένα δεκαήμερο πρακτικό και θεωρητικό σεμινάριο στους χώρους του εγχειρήματος στην βόρεια Εύβοια με θέμα: «Εργαστήριο εξομοίωση ζωής και σχεδιασμός μίας οίκο-κοινότητας. «
Το σεμινάριο Θα ξεκινήσει από Παρασκευή 8 Αυγούστου και θα ολοκληρωθεί την Κυριακή 17 Αυγούστου.
Οι διοργανωτές θέλουν να δώσουν την ευκαιρία, σε ανθρώπους που ίσως είναι έτοιμοι να σχεδιάσουν το δικό τους εγχείρημα αλλά και σε αυτούς που ζητάνε εδώ και καιρό μία πιο βαθιά ματιά στο τι σημαίνει εγχείρημα Τελαίθριον, δίνοντας έτσι μία καλή εικόνα για το πως θα μπορούσε να είναι η ζωή μέσα σε ένα εγχείρημα αυτάρκειας ή μία οίκο-κοινότητα.
Κατά τη διάρκεια του εργαστηρίου θα πραγματοποιούνται πρωινά μαθήματα στον γεωδαιτικό θόλο του εγχειρήματος κοντά στην κορυφή του Τελέθριον, θα γίνει επίσκεψη στα ιαματικά λουτρά της Αιδηψού, πεζοπορία στο πλατανόδασος. Η διαμονή θα γίνει στα οικολογικά yurt του εγχειρήματος το οποίο οι συμμετέχοντες στο σεμινλαριο θα γνωρίσουν μέσα από μια σειρά προβολών, παρουσιάσεων και συζητήσεων.
Το πρόγραμμα θα περιλαμβάνει πρακτική και θεωρητική ενασχόληση σε όλη την διάρκεια της ημέρας, σχεδόν σε όλα τα θέματα αυτάρκειας που απασχολούν το εγχείρημα Τελαίθριον, μερικά από αυτά: Καλλιέργεια μανιταριών, μελισσοκομία, διατροφή και καλλιέργειες, άσκηση και υγεία, εισαγωγή στην φυσική καλιέργεια, εισαγωγή στην οικολογική δόμηση, εισαγωγή στις ΑΠΕ, διαχείριση πόρων, σχεδιασμός οικολογικού χωριού, yoga και πολλά ακόμα θέματα που έχει καλύψει το Τελαίθριον στα 4 χρόνια της ύπαρξής του.
Οι συμμετέχοντες θα μπορούν να ασχοληθούν επίσης με το κολυμπι, τις κατασκευές, το μαγείρεμα και φυσικά και το παιχνίδι! Θα αναπτυχθούν θέματα όπως η φυσική καλλιέργεια, το φυσικό φαρμακείο, η περμακουλτούρα, η κομποστοποίηση, η διατροφή αλλά και η διαχείριση των απορριμμάτων αλλά και του νερού.
Θα γίνει αναλυτική παρουσίαση του εγχειρήματος Τελαίθριον όπως και πλήρης περιήγηση και παρουσίαση σε όλους τους χώρους του εγχειρήματος.

Για περισσότερες πληροφορίες πατήστε ΕΔΩ


ΓΑΥΔΟΣ, Η ΖΩΗ ΣΤΑ ΑΚΡΑ







Να περιφέρεσαι και να μη χορταίνεις να περπατάς τους δασικούς χωματόδρομους. Να μεθάς από το αρωματισμένο χαρμάνι βοτάνων κι αγριολούλουδων. Να μετεωρίζεσαι στα κάθετα βράχια συνομιλώντας με τα κατσίκια. Να βουτάς στα νερά του Λυβικού και ν’ ανασαίνεις την εγγύτητα της Αφρικής. Και τις νύχτες να πλαγιάζεις στην αγκαλιά των κέδρων, με στρώμα την άμμο και στέγη έναν ουρανό έτοιμο να σωριαστεί πάνω σου από το βάρος των αστεριών του. Γαύδος!

Της Ισαβέλλας Μπερτράν
Αύγουστος 2004, κατά τη διάρκεια της ολυμπιακής φιέστας

 
Έχουμε και λέμε: Άφιξη στην Σούδα στις έξι τα χαράματα μετά από πλου εννιά ωρών. Σούδα-Χανιά με το αστικό λεωφορείο. Απολαυστικός πρωινός καφές στο παλιό λιμάνι, κι’ ύστερα Χανιά-Χώρα Σφακιών κάνα δίωρο διαδρομή με το κρητικό κτελ. Άγνωστος (για την ώρα) χρόνος αναμονής στη Χώρα Σφακιών καθότι το πρωινό καραβάκι για τη Γαύδο γέμισε στα γρήγορα και σάλπαρε ήδη. Όποιος πρόλαβε πρόλαβε, οι υπόλοιποι θα μπαρκάρουμε με το έκτακτο δρομολόγιο, αν κι εφόσον υπάρξει τελικά τέτοιο. Πράγμα το οποίο θα μάθω εντός ολίγου.

 
Είναι η τυχερή μου μέρα. Το «Σέλινο», λέει, θα επιστρέψει γύρω στις τρεις το μεσημέρι να παραλάβει όσους ξεμείναμε παρά τη θέλησή μας στα Σφακιά. Σέλινο; Άκουσα καλά; Με το σύνθημα της επιβίβασης μπουκάρουμε καμιά εκατοστή άτομα με ισάριθμα σακίδια πλάτης, μια πενηνταριά αντίσκηνα κι αδιευκρίνιστο αριθμό λοιπών αποσκευών, τσάντες, σακούλες, βαλίτσες, δισάκια, χαρτοκιβώτια με τρόφιμα, μπιντόνια βενζίνης, δίκτυα ψαρέματος, μια φρεσκοεπισκευασμένη μηχανή βάρκας και δυο ολοκαίνουργια λάστιχα αυτοκινήτου. Εντάξει βολευτήκαμε, όλες, όλοι κι όλα. Ώρα γι αναχώρηση!

 
Χώρα Σφακιών – Γαύδος: δαμάζοντας τα κύματα. Ένας συνδυασμός τραμπάλας, κούνιας και τσουλήθρας με ολίγη από ρώσικα βουνά. Ευτυχώς ο διάπλους των εικοσιδύο ναυτικών μιλίων ολοκληρώνεται απολύτως επιτυχώς μέσα σε λιγότερο από δύο ωρίτσες, χωρίς άλλη απώλεια πέραν αυτής της εναπόθεσης του στομαχικού περιεχομένου μιας Αγγλίδας σε χαρτοσακούλα γνωστής αλυσίδας φαστ φουντ. Βιολογικός (αυτό)καθαρισμός και ανακύκλωση σκουπιδιών μαζί, δύο σε ένα.

Στον Καραβέ, το εντελώς μινιμαλιστικό λιμάνι της Γαύδου, περιμένει υπομονετικά το λεωφορείο της κοινότητας για την τελευταία οδική μεταφορά της ημέρας. Καλώς ορίσατε! Καλώς σας βρίσκουμε! Πρώτη στάση Σαρακίνικο. Δεύτερη και τελική Αϊ Γιάννης. Ο επίλογος της μικρής οδύσσειας θα γραφτεί με τα πόδια, κάνα τέταρτο πορεία μέσα από τους αμμόλοφους και τους κέδρους.

 
Έφτασα. Μακριά, μακριά, όσο γίνεται πιο μακριά. Μακριά στο μη παρέκει. Στο δεν έχει παραπέρα. Τέρμα θεού, στον (υπαρκτό) παράδεισο που απλώνεται μπροστά μου. Μια ανυπέρβλητη παραλία όπου ο ήλιος ετοιμάζεται να δύσει στην άκρη της Ελλάδας. Σύνολο ωρών ταξιδιού είκοσι δύο. Στον ίδιο χρόνο με τ’ αεροπλάνο θα μπορούσα να έχω διασχίσει ωκεανούς κι ηπείρους και τώρα ν’ αποβιβάζομαι στο Σίδνεϊ. Κι έπειτα τι; Ποια η διαφορά; Χώρος, χρόνος, απόσταση, έννοιες απολύτως σχετικές. Αφού το ξέρεις: πριν και πάνω απ’ όλα, το ταξίδι είναι κατάσταση του μυαλού. Πρώτα από μέσα σου ξεκινάει, εκεί κυρίως συντελείται κι εκεί μέσα πάλι τελειώνει. Ο προορισμός είναι μόνον η αφορμή.

 
Τα αντίσκηνα στην περιοχή του Αϊ Γιάννη αριθμούνε αρκετές δεκάδες. Μα έστω και τόσα, περισσότερο τα μαντεύεις παρά τα διακρίνεις χωμένα καθώς είναι μέσα στις καβάντζες ανάμεσα στους κέδρους. Το ίδιο και οι άνθρωποι, σώματα παραδομένα στον ήλιο, ψημένα σε όλες τις αποχρώσεις του μπρούτζου, με το ενιαίο χρώμα που χαρίζει ο φυσικός τρόπος του γυμνού. Ένα με την άμμο κι αυτοί, σαν κορμοί δέντρων που ταξίδεψαν με το κύμα, μέχρι εκείνο να τ’ αποθέσει απαλά σε τούτη εδώ την παραλία. Σ’ έναν από τους ελάχιστους εναπομείναντες βιότοπους της χειμαζόμενης και συνεχώς εκτοπιζόμενης άγριας πανίδας των ελεύθερων πολιορκημένων κατασκηνωτών.

Όχι, δεν θα στήσω τ’ αντίσκηνο απόψε. Για ένα έστω βράδυ θέλω στρώμα μονάχα την άμμο και στέγη τον ουρανό. Με μοναδική παρέα τ’ αστέρια, τον παφλασμό του κύματος και τη δροσιά του ανέμου να ανασαίνει μέσα στους κέδρους.

 
Η ηλεκτροδότηση της Γαύδου μπορεί να μην έχει ολοκληρωθεί ακόμα, αλλά rent-a-car το νησί διαθέτει ήδη! Κι εγώ από την πλευρά μου καλά θα κάνω ν’ αφήσω κατά μέρος τα κακεντρεχή σχόλια και τις ειρωνείες γιατί δεν με παίρνει καθόλου, αφού έστω και με βαριά καρδιά κατέφυγα εντέλει στη χρήση των υπηρεσιών ενοικίασης. Επικαλούμενη βεβαίως λόγους «φωτογραφικής οικονομίας» ως άλλοθι (προς στον εαυτό μου) για να διασκεδάσω τις τύψεις μου μπροστά στην παράδοσή μου στην εύκολη λύση της μηχανοκίνησης.

 
- Και πόσο είπατε ότι χρεώνετε το παπί;

- Δεκαπέντε ευρώ την ημέρα.

Κι άμα σ’ αρέσει. Αλλιώς… Έτσι ήταν πάντα εξ’ ορισμού τα μονοπώλια, από καταβολής… μονοπωλίων. Είτε πρόκειται για πολυεθνικά μεγαθήρια, είτε για τοπικά μικρομάγαζα. Και τώρα εγώ τι να ευχηθώ; Να γνωρίσει σύντομα το νησί την ανάπτυξη του «υγιούς ανταγωνισμού» και να πλημμυρίσει στο μέλλον από οχήματα προς ενοικίαση για να πέσουν οι τιμές; Άσε καλύτερα.

 
Ο ΦΑΡΟΣ

Τον είχα δει παλιότερα να φιγουράρει εξώφυλλο σε κάποιο έντυπο, κι από τότε η ανάμνησή του λες και είχε στοιχειώσει μέσα μου, ακριβώς όπως απεικονιζόταν σ’ εκείνη την φωτογραφία. Μελαγχολικός, μοναχικός και λαβωμένος, μα και αγέρωχος μαζί, ορκισμένος εραστής της σιωπής κι απόλυτος κύριος της ερημιάς. Έτσι όπως του έπρεπε. Σαν φάρος. Ερειπωμένος. Αψηφώντας τους αέρηδες και τη φθορά του χρόνου, και με τα χαίνοντα τραύματά του παραδομένα στο λιοπύρι και την αλμύρα. Αδιάφορος για τους ανθρώπους που τον είχαν πληγώσει, και συνομιλώντας μονάχα με τα γλαροπούλια.


Αν ποτέ βρεθώ στη Γαύδο, υποσχέθηκα στον εαυτό μου, το πρώτο που θα κάνω είναι να ψάξω να μάθω που βρίσκεται για να πάω να τον φωτογραφήσω.

 
Και θα ‘θελα να ’ναι μια μέρα φορτωμένη μποφόρ, σύννεφα μαύρα γεμάτη, με τη θύελλα προ των πυλών και τις αστραπές να χαρακώνουν τον ουρανό με τα ασημένια βολτ τους. Γιατί αυτό είναι το σκηνικό που καλύτερα απ’ οποιοδήποτε άλλο ταιριάζει στην ταραγμένη ιστορία του. Αυτού του φάρου που βομβαρδίστηκε ανηλεώς από τους ναζί και σακατεύτηκε ανεπανόρθωτα το 1942. Που μέχρι τότε, αρχής γενομένης από το 1880, έφεγγε μέσα στις σκοτεινές κι αφέγγαρες νύχτες, παρηγορώντας με τη φωτεινή παρουσία του τους θαλασσοδαρμένους ναυτικούς, ορατός ακόμα κι από απόσταση σαράντα μιλίων, την μεγαλύτερη απόσταση κάλυψης για κείνη την εποχή. Ο φάρος της Γαύδου, με την ισχυρότερη φωτεινότητα στον κόσμο, μαζί μ’ εκείνον της Γης του Πυρός, στην άλλη άκρη του πλανήτη!


 
«Φάρος – Άμπελος» σημειώνει η οδική πινακίδα λίγο πριν τη στροφή. Ούτε κατσάβραχα, ούτε απόκρημνα μονοπάτια όπως είχα ονειρευτεί στα φαντασιακά τοπία του μυαλού. Παρά μονάχα ένας άνετος βατός χωματόδρομος που οδηγεί… Μα τι έχει συμβεί εδώ; Πάνω στον λοφίσκο όπου περίμενα ν΄ αντικρίσω το βομβαρδισμένο ιστορικό απομεινάρι τώρα απλώνεται ένα ολόκληρο σύμπλεγμα νεόκτιστων οικημάτων και κάπου ανάμεσά τους ένας ολοκαίνουργιος φάρος του κουτιού, φανταχτερή ιμιτασιόν του σεμνού ερειπωμένου φαντάσματος των αναζητήσεών μου.

 
Η ξύλινη πόρτα πρόσβασης είναι ανοικτή. Πετρόκτιστα καλόγουστα κτίρια για βοηθητικές χρήσεις αγκαλιάζουν περιμετρικά μια μεγάλη εσωτερική πλατεία, εκεί όπου υψώνεται τώρα ο νεότευκτος φάρος της Γαύδου.
Φρεσκοβαμμένος στα λευκά, με μερικές κίτρινες πινελιές και στέγη σε απαλό κεραμιδί , πρέπει να παραδεχτώ ότι φοντάρει υπέροχα στο βαθύ γαλάζιο. Μήπως στάθηκα κάπως βιαστική και άδικη στην κρίση μου; Θεμιτή, η μάλλον επιβαλλόμενη, δεν είναι στο κάτω κάτω η συντήρηση των ιστορικών μνημείων για να μην καταρρεύσουν και χαθούν οριστικά; Ναι, αρκεί όμως κανείς να ξέρει να διακρίνει τα όρια ανάμεσα σε μια προσεκτική αναστήλωση για λόγους διάσωσης και την αυθαίρετη υπέρβαση που οδηγεί σ’ ένα άλλου είδους καταστροφή του μνημείου. Και στην προκειμένη περίπτωση έχω την βάσιμη υποψία πως πέρα από τις αναμφίβολα καλές προθέσεις, ο υπερβάλλων ζήλος έκανε ζημιά στην ιστορικότητα. Ανεπανόρθωτη.

 
Η ΚΥΡΑ ΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΥ

Άμπελος. Καυτή πέτρα πάνω στην καυτή πέτρα. Εξουθενωμένα πρόβατα που μάταια αναζητούν κάποια σκιά. Έρημα χωράφια σπαρμένα ατίθασα κατσίκια, σκαρφαλωμένα σε βράχια και ξερολιθιές. Και παντού μαντριά, μαντριά, και ξανά μαντριά. Όχι, λάθος. Πρώην σπίτια είναι τα περισσότερα, που ποιος ξέρει γιατί και πότε εγκαταλείφτηκαν, ερείπωσαν, και σιγά σιγά τα κατέλαβαν οι νέοι τους ένοικοι: γερασμένες γίδες, αεικίνητες σαύρες και κότες αλανιάρες.

 
Σκαρφαλώνω σε σωρούς από πέτρες, κρεμιέμαι από δοκάρια και περιφέρομαι από κτίσμα σε κτίσμα φωτογραφίζοντας πεσμένες στέγες και ξεχαρβαλωμένα κουφώματα. «Είναι κανείς εδώ;». Μοναδική απόκριση το μονότονο τρίξιμο ενός πατζουριού που μαστιγώνει ο άνεμος. Πάνω από το κεφάλι μου, σπρωγμένα από το βορειοδυτικό μελτέμι, σμήνη από φευγάτα σύννεφα περνούν ασταμάτητα σαν ταξιδιάρικα πουλιά φτερουγίζοντας βιαστικά προς της Αφρική. Και να που κάπου ανάμεσα στα χαλάσματα, αδιάψευστο σημάδι ανθρώπινης παρουσίας, μια μπουγάδα στεγνώνει απλωμένη στο σκοινί, ψαλιδίζοντας αναπάντεχα την γαλάζια κυριαρχία.

 
Ένα σκυλί αλυχτά ως οφείλει την εμφάνισή μου στην περιοχή του. Αδιάφορη στα προειδοποιητικά γαυγίσματα, μια σκυμμένη γυναικεία σιλουέτα συνεχίζει απτόητη το διάλογο που έχει ανοίξει με τις γίδες και τα κοκόρια της. «Καλημέρα σας». Το κορμί ορθώνεται με δυσκολία, το κεφάλι στρίβει αργά προς το μέρος μου, ανταποδίδει ευγενικά το χαιρετισμό, μα αμέσως μετά επιστρέφει χωρίς άλλη χρονοτριβή προς τους προηγούμενους συνομιλητές της.


Η κυρά της Άμπελου. Η τελευταία εναπομείνασα κάτοικος του χωριού-φαντάσματος. Που μάλλον έχει περισσότερα να πει με τα ζώα της, στη μυστική μεταξύ τους γλώσσα, την διανθισμένη με τους ακατάληπτους σε μένα φθόγγους, παρά με τους ανθρώπους.


Καστρί, Ξενάκι, Βατσιανά: σκόρπιοι μικροί οικισμοί που καταφέρνουν ακόμα να συγκρατούν τους λιγοστούς κατοίκους τους. Τρεις δεκάδες όλοι κι όλοι οι άνθρωποι που ξεχειμωνιάζουν στη Γαύδο, σαν να λέμε ένας για κάθε τετραγωνικό χιλιόμετρο.


Το κέντρο του νησιού είναι ένα καταφύγιο δροσιάς, κατάφυτο με πεύκα, σπαρμένο εδώ κι εκεί ερειπωμένα πέτρινα μετόχια και φρεσκοασβεστωμένα κατάλευκα ξωκλήσια.


Να περιφέρεσαι στην τύχη και να μην χορταίνεις να περπατάς τους δασικούς χωματόδρομους ατενίζοντας από ψηλά κόλπους και παραλίες: Αϊ Γιάννης, Λαυρακάς, Πύργος, Ποταμός …


Να μεθάς με το αναδυόμενο αρωματισμένο χαρμάνι δεκάδων θινών, βοτάνων κι αγριολούλουδων που δεν ξέρεις να κατονομάσεις ούτε στο περίπου.


Ν’ ακολουθείς το σημαδεμένο μονοπάτι που οδηγεί από τον Κόρφο στην παραλία της Τρυπητής, κι από κει στο ακρωτήρι πάνω από τις Καμαρέλες, μόνο και μόνο για να νοιώσεις όσο γίνεται εγγύτερα την ανάσα της Αφρικής, ακροβολισμένος εσύ στο νοτιότερο άκρο της Ελλάδας.


Να μετεωρίζεσαι στις Άσπες, παραδομένος στον ίλιγγο των σχεδόν κάθετων βράχων της νότιας ακτής, υποκλινόμενος μπροστά στ’ αγριοκάτσικα καθώς κρέμονται αδιάφορα στο χείλος της αβύσσου με τη φυσικότητα και την άνεση που εσύ περπατάς στη μέση μιας πλατείας. «Γκρεμνά είναι εμάς οι τόποι μας…».


Κι όσο περνάνε οι μέρες και εξοικειώνεσαι μαζί τους, ν’ αρχίζεις σιγά σιγά να τα ξεχωρίζεις, να μαθαίνεις τις περιοχές τους και τις συνήθειες τους, ν’ αποζητάς την παρουσία τους και να συλλαμβάνεις τελικά τον εαυτό σου να διαλογίζεσαι μαζί τους φωναχτά μετά από ώρες σιωπηρής αμοιβαίας παρατήρησης. Το σύνδρομο της κυράς της Άμπελου;


 
ΣΑΡΑΚΗΝΟΙ ΓΡΗΓΟΡΕΙΤΕ

Επιστροφή στην κοινωνία των ανθρώπων. Με πρόσκληση σε γεύμα στη μικρή αετοφωλιά του Μήτσου και της Κικής, στο λόφο πάνω από το Σαρακίνικο.

Όλοι οι καλοί παρόντες: Ο Γιώργος, η Καλή, ο Αποστόλης, η Νόρα, ο Βαγγέλης, η Ελένη, ο Γιώργος ο νεώτερος … Και μόνος απών ο καλύτερος όλων, ο οικοδεσπότης μας, που λείπει σε ταξίδι για δουλειές, σαν ήρωας του Κοστουρίτσα... Με τις σκέψεις μας να σε συντροφεύουν κάθε στιγμή Δημήτρη αδερφέ, και όλες οι ρακές να πίνονται στην υγειά σου.

Από κάτω μας μια θάλασσα λάδι και η παραλία του Σαρακίνικου σερβιρισμένη στο πιάτο. Κάπου εκεί και το κτίσμα των εξόριστων επί Μεταξά, που φιλοξένησε μεταξύ άλλων και τον Άρη Βελουχιώτη.

 
Ακόμα κι απ’ αυτήν την απόσταση, τα σημάδια της «ανάπτυξης» είναι πλέον εμφανή σε όλη την έκταση της άμμου, έστω κι αν παραμένει, για την ώρα τουλάχιστον, σ’ ένα σχετικά ανεκτό (τηρουμένων των αναλογιών) επίπεδο. Διασφαλίζοντας μέχρι στιγμής την ειρηνική συνύπαρξη των αντισκηνάδων αρχικών εποίκων με τους πρόσφατους θαμώνες των rooms to rent. Με (ακόμα) αναμφισβήτητους κυρίαρχους τους πρώτους. Αλλά και με ορατό τον κίνδυνο, συν τω χρόνω, της τελικής άλωσης του χώρου από τους δεύτερους.

 
Υπερβολή; Μακάρι. Αλλά πως να ησυχάσει κανείς όταν μέσα του κουβαλάει τόσες πικρές μνήμες από δεκάδες ανάλογες χαμένες πατρίδες, που όλες λίγο πολύ κυριεύτηκαν από τις ίδιες κερκόπορτες;

Πρώτα μια καντινούλα με αναψυκτικά. Ύστερα μια ταβερνίτσα για κάτι πρόχειρο. Έπονται κάνα-δυο αναβαθμισμένα μαγαζάκια, με μερικά ενοικιαζόμενα δωμάτια στο πίσω μέρος. Κι εκεί όπου έχεις μάθει να ξαπλώνεις ολόγυμνος κι ελεύθερος στον ήλιο και ν’ αποκοιμιέσαι με θέα τον έναστρο θόλο, ξυπνάς μια ωραία πρωία σε οργανωμένο κάμπινγκ με φόντο ξενοδοχειακό συγκρότημα, περικυκλωμένος ομπρέλες, ξαπλώστρες και κάτι τύπους με μαγιό να παίζουν ρακέτες πάνω από το κεφάλι σου. Εφιάλτης! Που δεν πρέπει να επαναληφθεί. Σαρακηνοί ελευθεροσκηνίτες γρηγορείτε!



http://zyrinis.gr/node/14541
   



Η Σαμοθράκη, ένα μικρό «θαύμα» βιοποικιλότητας





Στις 20 Ιουνίου του 2005, οι βοτανολόγοι Αρνε Στριντ και Κιτ Ταν από το Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης ανακάλυψαν στις απολήξεις του όρους Σάος, 300 μέτρα από το εκκλησάκι της Παναγίας της Κρεμιώτισσας, μια νέα Centaurea (Κενταύρια), ένα ποώδες φυτό της οικογένειας της μαργαρίτας. Καθότι ενδημική του νησιού, της έδωσαν το όνομα Centaurea samothracica.

Δεν ήταν μια τυχαία ανακάλυψη. Οι δύο επιστήμονες οργώνουν επί χρόνια τη χώρα μας, μαγεμένοι από τον πλούτο της χλωρίδας, τη σπάνια παλέτα φυτών και δένδρων, τα άπειρα βότανα, αποτυπώνοντας την εργασία τους σε εκδόσεις όπως τα «Αγριολούλουδα της Ελλάδας» και η «Ορεινή Χλωρίδα της Ελλάδας». Η έρευνα πεδίου στη Σαμοθράκη όμως είχε κεντρίσει λίγο περισσότερο το ενδιαφέρον της Κιτ Ταν. Απόδειξη ότι, σχεδόν δέκα χρόνια αργότερα, κυκλοφόρησε το νέο της βιβλίο «Η Χλωρίδα της Σαμοθράκης» από τις επιστημονικές εκδόσεις του Μουσείου Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας (συνυπογράφεται από τον καθηγητή Burkhard Biel).

«Η βιοποικιλότητα της ελληνικής χλωρίδας είναι στα ενδιαφέροντά μου από το 1990, ενώ η έρευνα στη Σαμοθράκη έχει ξεκινήσει ήδη από το 1997», λέει στην «Κ» η καθηγήτρια του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης Κιτ Ταν. «Η Σαμοθράκη είναι βοτανολογικά ενδιαφέρουσα καθώς έχει ένα ψηλό βουνό (σ.σ. στα 1.624 μέτρα, η κορυφή Φεγγάρι του όρους Σάος είναι η ψηλότερη στο Βόρειο Αιγαίο), το οποίο έχει αλπικά και υποαλπικά χαρακτηριστικά και μια σειρά σπάνιων ειδών. Και για τη μικρή σχετικά έκτασή της έχει εντυπωσιακά μεγάλη ποικιλία χλωρίδας και βλάστησης: όχι λιγότερα από 1.441 ενδημικά και εγκλιματισμένα φυτά σε έκταση μόλις 178 τετραγωνικών χιλιομέτρων. Αρκεί να αναλογιστεί κάποιος ότι στην Ελλάδα απαντώνται συνολικά 5.800 είδη φυτών. Η Σαμοθράκη είναι μια “καυτή” περιοχή για τη βιοποικιλότητα, μια περιοχή παγκόσμιας σημασίας. Κατά συνέπεια, ήταν επιτακτική η ανάγκη μιας επικαιροποιημένης απογραφής του χλωριδικού της πλούτου».

Το βιβλίο έρχεται να οχυρώσει τη βιοποικιλότητα του νησιού και από τους κινδύνους που την απειλούν. Οπως τονίζει η κ. Ταν, πολλά φυτά στην Ελλάδα είναι ευάλωτα, γεωγραφικά περιορισμένα, αρκετά μάλιστα σε ιδιαίτερα μικρές περιοχές. «Μια πολύπλοκη χλωρίδα, με διαρκείς εναλλαγές, υπό πραγματικό ή δυνητικό κίνδυνο, απαιτεί ορθολογική μελέτη. Χρειάζονται δεδομένα που θα στηρίξουν σοφές ενέργειες που θα περιορίσουν ή θα μετριάσουν τις επιπτώσεις της ανθρώπινης παρέμβασης. Μόνο τα δεδομένα μπορούν να ενημερώσουν και να εξοπλίσουν τους αρμόδιους φορείς αλλά και να αποσπάσουν το ενδιαφέρον του κοινού, το υπόστρωμα κάθε προγράμματος που έχει στόχο τη μείωση της περιβαλλοντικής απειλής».

Από την ενδελεχή της μελέτη στη Σαμοθράκη, για παράδειγμα, προέκυψε η ανάγκη ραγδαίας μείωσης του αριθμού των αιγοπροβάτων που βόσκουν στο νησί. «Υπάρχει υπερβολική συγκέντρωση αιγοπροβάτων που αποτρέπει την αναγέννηση των δασών. Η βόσκηση θα πρέπει να απαγορευτεί στις ορεινές περιοχές και στο δρυόδασος», σημειώνει. Σύμφωνα με την ίδια, θα πρέπει να απαγορευτεί η κυκλοφορία στους χωματόδρομους που ανεβαίνουν στις πλαγιές των βουνών, ενώ στους υγρότοπους της βόρειας ακτής δεν θα πρέπει να επιτρέπεται η διέλευση οχημάτων ή δραστηριότητες όπως το κάμπινγκ. «Θα πρέπει επίσης να βρεθεί μια λύση για το πρόβλημα των απορριμμάτων και της καθαριότητας των παράκτιων περιοχών και των κοιλάδων των ποταμών και των ρεμάτων ιδίως γύρω από την Καμαριώτισσα και τα Θέρμα».

Οι συμβουλές της γύρω από τις ιδιαίτερες ανάγκες του νησιού θα πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη από τους αρμόδιους. Η Κιτ Ταν έχει μελετήσει όσο λίγοι τη βιοποικιλότητα της χώρας μας («Η Χλωρίδα της Σαμοθράκης» είναι το 17ο βιβλίο της με ελληνικό θέμα). Πρόσφατα μάλιστα έγινε επίτιμη επιμελήτρια του Μουσείου Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας. «Οι ιδρυτές του Μουσείου, Αγγελος και Νίκη Γουλανδρή, έχουν τη βαθιά πεποίθηση ότι η προσπάθεια για διατήρηση της πλούσιας αλλά απειλούμενης χλωρίδας και πανίδας της Ελλάδας πρέπει να βασίζεται στη γνώση και την εκπαίδευση», καταλήγει.
   



Η νέα υπετροφή: αρτόκαρπος!





Ένας καρπός με υψηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνες, που έχει τη δυνατότητα να καλύψει τις διατροφικές ανάγκες όλου του κόσμου.

πηγή: vita.gr

Μπορεί να μην είναι το φρούτο που θα προτιμήσετε να αγοράσετε στη λαϊκή, αλλά ο μεγάλος και εξωτικός αρτόκαρπος θεωρείται από ειδικούς η επόμενη τροφή-θαύμα. Γνωστός με τη λατινική ονομασία “artocarpus altilis», ο καρπός με την πράσινη σάρκα και την υφή πατάτας, αποτελούσε κάποτε τη βάση της διατροφής των Τζαμαϊκανών. Σήμερα, οι ειδικοί πιστεύουν ότι ο καρπός αυτός θα μπορούσε να προσφέρει διατροφική αυτονομία στο νησί, αλλά και σε άλλες περιοχές, όπου δύσκολα καλύπτονται οι διατροφικές ανάγκες των κατοίκων τους.

Ο συγκεκριμένος καρπός καταναλώνεται σε όλα τα νησιά του Ειρηνικού και παράγεται σε περισσότερες εκτάσεις από ότι το ρύζι, το σιτάρι και το καλαμπόκι. Μάλιστα, ένας μόνο αρτόκαρπος (ζυγίζει περίπου τρία κιλά) μπορεί να καλύψει τις ανάγκες σε υδατάνθρακα που έχει μια οικογένεια 5 ατόμων σε ένα γεύμα. Επίσης, πρόκειται για έναν καρπό πλούσιο σε βιταμίνες, μέταλλα και πρωτεΐνες και φτωχό σε γλουτένη.

Ο καρπός μπορεί να γίνει αλεύρι και να χρησιμοποιηθεί σε γλυκά και αλμυρά πιάτα, όπως οι τηγανίτες. Επίσης, ζυμαρικά και πατατάκια σχεδιάζεται να παρασκευαστούν, ώστε το φαγητό να αποθηκεύεται ευκολότερα. Οι ώριμοι καρποί μπορεί να αποτελέσουν ένα υγιεινό υποκατάστατο για κάθε αμυλούχο τρόφιμο (π.χ. το ρύζι και οι πατάτες), αν τους βράσετε ή τους ψήσετε στον ατμό ή το φούρνο. Τους άγουρους καρπούς, που έχουν γεύση καρδιάς αγκινάρας, μπορείτε να τους βράσετε, να τους μαρινάρετε ή να τους κάνετε τουρσί. Τους ώριμους καρπούς, που έχουν γλυκιά γεύση, μπορείτε να τους καταναλώσετε ωμούς ή να τους χρησιμοποιήσετε σε κέικ και πίτες. Ακόμη και τα λουλούδια που βρίσκονται στα δέντρα μπορούν να γίνουν ζαχαρωτά.
   



Λεηλατούν τα οικοσυστήματα, φυτεύουν οικισμούς στο πουθενά





Τη λεηλασία των δασικών οικοσυστημάτων, τα οποία μετατρέπονται σε υποδοχείς βαριών χρήσεων, από τουριστικά χωριά έως δεξαμενές αποθήκευσης καυσίμων, αλλά και του εξωαστικού χώρου, με τη χωροθέτηση στο πουθενά οικισμών, προωθεί το υπουργείο ΠΕΚΑ σε ρόλο κτηματομεσίτη με νομοσχέδιο - σκούπα. Ταυτόχρονα, με άλλες απίθανες φωτογραφικές διατάξεις διευκολύνει την υφαρπαγή της δημόσιας περιουσίας, καθώς για τα "αστικά ακινητα" που προορίζονται προς "οικιστική ανάπτυξη" τα σχέδια για τη χωροθέτησή τους (ΕΣΧΑΔΑ) θα εγκρίνονται μαζί με τις μελέτες πολεοδόμησής τους.
Το νομοσχέδιο εξυπηρετήσεων με τον... σχιζοφρενικό τίτλο "Περιβαλλοντική αναβάθμιση και ιδιωτική πολεοδόμηση - βιώσιμη ανάπτυξη οικισμών - ρυθμίσεις δασικής νομοθεσίας" παρουσιάστηκε χθες από τον αναπληρωτή υπουργό ΠΕΚΑ Ν. Ταγαρά, με σκοπό να κατατεθεί στη Βουλή "τις επόμενες μέρες", με τις εργασίες του Β' θερινού τμήματος να ξεκινούν στις 22 Ιουλίου.

Με το τρίτο κομμάτι του, πρώτη φορά σε αναδασωτέες εκτάσεις επιχειρείται η αντισυνταγματική αλλαγή του προορισμού των δασών για κατασκευή δρόμων, σχολείων, μοναστηριών και λειτουργία λατομείων με άδεια, στρατιωτικών εγκαταστάσεων, κατασκευών για υποδοχή κεραιών, πομπών κ.λπ. Ο κατάλογος των "επιτρεπτών επεμβάσεων" ανοίγει επικίνδυνα. Τα ιδιωτικά δάση και δασικές εκτάσεις υποδέχονται ολόκληρα τουριστικά χωριά μαζί και τις εγκαταστάσεις ειδικής τουριστικής υποδομής. Η "επέμβαση προς τουριστική αξιοποίηση" θα καταλαμβάνει το 10% της έκτασης με συντελεστή δόμησης 0,5% στα 5.000 στρέμματα, ο οποίος μειώνεται κλιμακωτά έως και τα 8.000 στρέμματα. Για τις αθλητικές εγκαταστάσεις μπορεί να χτιστεί το 20% για έκταση μεγαλύτερη των 3.000 στρεμμάτων.

Στα δάση, μεταξύ άλλων, επιτρέπεται: η κατασκευή διαφόρων βιομηχανικών εγκαταστάσεων (μεταποίησης γεωργικών προϊόντων, οινοποιείων, μονάδων επεξεργασίας γάλακτος, σφαγείων, ελαιοτριβείων κ.ά.), δεξαμενών αποθήκευσης πετρελαιοειδών μετά των αναγκαίων αγωγών, μεγάλων έργων υποδομής (φράγματα, υδροηλεκτρικοί σταθμοί εγκαταστάσεις άντλησης για την αποθήκευση ενέργειας), δικτύων τηλεπικοινωνιών, μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, σταθμών ηλεκτροπαραγωγής. Επίσης θα μπορούν να κατασκευάζονται ορειβατικά καταφύγια, που όμως αποτελούν ξενοδοχεία, καθώς θα διαθέτουν 80 κλίνες, ενώ για τις λατομικές και μεταλλευτικές δραστηριότητες δεν είναι υποχρεωτική η αποκατάσταση εφόσον αναδασώσουν πενταπλάσια έκταση από αυτήν που εκμεταλλεύονται.

Άλλη διάταξη νομιμοποιεί "κατά παρέκκλιση" κάθε παράνομη κατασκευή η οποία εξαιρείται της κατεδάφισης σε πάρκα και άλση, ενώ επιτρέπει σε αυτά έργα μετρό και τραμ, αλλά και συνοδά έργα, όπως τα γραφεία. Νομιμοποιούνται εντός των δασικών οικοσυστημάτων από κατασκηνώσεις, κτηνοτροφικές μονάδες έως χιονοδρομικά κέντρα, ορειβατικά καταφύγια και νεκροταφεία, ενώ καταργούνται οι προστατευτικές πράξεις της διοίκησης κατ' εφαρμογή της δασικής νομοθεσίας (π.χ. πρωτόκολλα διοικητικής αποβολής).

Σταυρογιάννη Λούλη
   



Εισαγωγικό εργαστήρι φυσικής δόμησης από 21 μέχρι και 24 Αυγούστου





Στην Χαλκιδική οργανώνεται το τρίτο δεκαπενθήμερο του Αυγούστου το επόμενο εργαστήριο μας για τη φυσική δόμηση. Θα χτίσουμε μια υπαίθρια κουζίνα με χωμάτινο νεροχύτη, ξυλόφουρνο, ψησταριά και rocket stove. Η κατασκευή θα έχει και αυτοστηριζόμενη στέγη. Θα χρησιμοποιήσουμε cob, γαιόσακους, πλιθιά, τσατμά και ασβέστη με κουρέλια και θα σοβατίσουμε με χώμα, ασβέστη και τάντελακτ. 
 
Πρόγραμμα δραστηριοτήτων: Στόχος είναι να υπάρχει καθημερινά μια οκτάωρη (+) ενασχόληση με ενδιάμεση διακοπή για ελαφρύ γεύμα και ξεκούραση.
 Θεματολογία θεωρίας:
-Επιλογή των κατάλληλων υλικών για χτίσιμο.
-Θεωρία του πηλού.
-Θεμελίωση.
-Tοιχοποιίες από φυσικά υλικά.
-Στέγες
-Επιχρίσματα.
-Πατώματα
-Φυσικές βαφές.
-Ενεργειακός σχεδιασμός.
Πρόγραμμα δραστηριοτήτων: Στόχος είναι να υπάρχει καθημερινά μια οκτάωρη (+) ενασχόληση με ενδιάμεση διακοπή για ελαφρύ γεύμα και θεωρία.
Τόπος: Το κτήμα της Χριστίνας και του Ντέιβιντ στη Μεταμόρφωση της Χαλκιδικής. Κάποιες πληροφορίες για τους οικοδεσπότες μας μπορείτε να βρείτε εδώ.
Χρόνος: Aπό Πέμπτη 21 μέχρι και Κυριακή 24 Αυγούστου, με συγκέντρωση και ενημέρωση των συμμετεχόντων το απόγευμα της Πέμπτης.
Διαμονή: Με σκηνές στο χώρο του εργαστηρίου.
Διατροφή: Χορτοφαγική  με βιολογικά προϊόντα.
Κόστος συμμετοχής: 65€ ανά άτομο, ποσό που συμπεριλαμβάνει και την διατροφή (πρωϊνό, γεύμα, δείπνο).
Πληροφορίες και δηλώσεις συμμετοχής: Στείλτε μέηλ στο kostas[παπάκι]cob.gr με την ένδειξη "συμμετοχή στο εργαστήριο φυσικής δόμησης" στο οποίο να αναγράφεται το όνομά σας, ένα τηλέφωνο επικοινωνίας και το από που θα έρθετε. Εναλλακτικά τηλεφωνήστε στο 6932568126.
   
via cob.gr

BannerFans.com